Op het portaal justfamnat van de FOD Justitie voor de ambtenaren van de burgerlijke stand verscheen een nieuw bericht over de keuze en controle van de voornaam die aan in België geboren baby’s wordt gegeven. Als u nog geen toegang heeft op JustFamNat (enkel voor ambtenaren en beambten burgerlijke stand), kan u zich nog steeds aanmelden via deze link. Naar aanleiding van een parlementaire vraag stelde de minister van Justitie in de Kamer de huidige (soepele) regels niet te zullen veranderen. De beoordeling van de voornamen blijft een exclusieve bevoegdheid van de ambtenaren van de burgerlijke stand.
De keuze van de voornamen die toekomt aan de ouders, dient door de ambtenaar van de burgerlijke stand enkel te worden geweigerd indien de vooropgestelde naam aanleiding geeft tot verwarring of de belangen van het kind of derden zou schaden (art. 370/2 oud BW). Bij de invoering van de huidige regels in 1987 werden twee omzendbrieven (omzendbrieven van 24 maart 1988 en 7 april 1989) gepubliceerd die nog relevant zijn voor deze materie en de basisregels bevatten, namelijk:
- het principe van de keuzevrijheid van de ouders (in tegenstelling tot het systeem in kracht daarvoor waarbij de gekozen voornaam diende voor te komen in de kalenders of in de oude geschiedenis)
- de voornaam mag niet schaden of aanleiding geven tot verwarring. Daarom moeten absurde, aanstootgevende en belachelijke voornamen worden geweigerd, net als een te groot aantal voornamen, voornamen bestaande uit een enkele letter of een opeenvolging van medeklinkers, voornamen waarvan de schrijfwijze niet gangbaar is of voornamen die niet met het geslacht van het kind in overeenstemming zijn (al geldt dit laatste enkel voor de eerste voornaam en moeten voornamen die voor de twee geslachten gelden sowieso aanvaard worden).
In 2016 vroeg het Kinderrechtencommissariaat nog op ons congres aandacht voor het fenomeen van de zogenaamde “schaamnamen” (genre “Loezer” of in combinatie met een familienaam bijvoorbeeld “Klaar Comen”). De consensus toen was dat de diensten burgerlijke stand ook vandaag zeker in dialoog kunnen gaan met de ouders over hun keuze, zeker wanneer het overduidelijk een schaamnaam betreft. Soms kan de wijziging van de spelling van een voornaam bijvoorbeeld al een heel ander resultaat opleveren. In laatste instantie kan er gemotiveerd geweigerd worden, al dan niet na eerst het advies van het parket te hebben ingewonnen.